Tężec jest ostrą zakaźną chorobą układu nerwowego, którą wywołuje bakteria, wnikająca do organizmu przez otwartą ranę lub skaleczenie. Bakteria ta, zwana laseczką tężca (Clostridium tetani), należy do drobnoustrojów wytwarzających zarodniki (przetrwalniki bakteryjne). Zarodniki te znajdują się prawie wszędzie, ale najczęściej w ziemi, kurzu, nawozie krowim, końskim i innych zwierząt roślinożernych. Ciężkie oparzenie lub głęboka rana kłuta stwarzają ryzyko wystąpienia tężca; podobne ryzyko dotyczy także narkomanów wstrzykujących narkotyki dożylnie. Rolnicy i ogrodnicy oraz inni ludzie mający kontakt z ziemią są szczególnie narażeni na zakażenie. W krajach nierozwiniętych obserwuje się także szczególną postać tężca, zwaną tężcem noworodków, gdy bakterie wnikają przez pępek. Bakterie tężca krążące we krwi wytwarzają toksyny, które powodują napadowe skurcze mięśni. Wczesne objawy to szczęko-ścisk, a następnie bóle głowy, niepokój i pobudzenie. Pojawia się kamienny wyraz twarzy oraz skurcz mięśni rąk, nóg i szyi. Otwarcie jamy ustnej może się okazać trudne, a nawet niemożliwe, co właśnie nazywa się szczękościskiem. Wraz z dalszym rozwojem zakażenia, wskutek skurczu mięśni gardła, mogą występować zaburzenia mowy i połykania, a z powodu skurczu zwieracza pęcherza - zatrzymanie moczu. Jeżeli zaburzenia dotyczą mięśni oddechowych, dochodzi do bezpośredniego zagrożenia życia. Badania diagnostyczne Tężec można rozpoznać na podstawie objawów, szczególnie jeżeli występuje on po przebytym urazie lub zranieniu. Mimo to wykonuje się często badania krwi i płynu mózgowo-rdzeniowego, aby wykluczyć inne choroby, takie jak zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych (błon otaczających mózg i rdzeń kręgowy) czy encephalitis (zapalenie mózgu).